Kandungan Makanan
Bahan Makanan Penukar Ukuran Rumah
Tangga (URT)
Untuk
memudahkan penggunaan, bahan makanan dalam daftar ini dinyatakan dengan alat
ukur yang lazim terdapat dirumah tangga (disingkat urt). Cara ini terbukti
cukup teliti dan praktis dalam penyusunan diet. Dibawah ini dicantumkan
persamaan antara ukuran rumah tangga dengan gram.
1
sdm gula pasir :
8 gram
1
sdm tepung susu :
5 gram
1
sdm tepung beras, tepung sagu : 6 gram
1
sdm terigu, maizena, hunkwee : 5 gram
1
sdm minyak goreng, margarine : 10 gram
1
sdm : 3sdt = 10 ml
1
gls : 24 sdm = 240 ml
1
ckr : 1 gls =240 ml
1
gls nasi (140 gram) : 70 gram beras
1
ptg papaya (5 x 15 cm) : 100 gram
1
bh sdg pisang (3 x 15 cm) : 50 gram
1
ptg sdg tempe (4 x 6 x 1 cm) : 25 gram
1
ptg sdg daging (6 x 5 x 2) : 50 gram
1
ptg sdg ikan (6 x 5 x 2) : 50 gram
1
bj bsr tahu (6 x 6 x 10,5 cm) : 100 gram
Arti
singkatan:
bh
= buah bsr = besar
bj
= biji ptg = potong
btg = batang sdm = sendok makan
bks = bungkus sdt = sendok the
pk = pak gls = gelas (240 ml)
kcl = kecil ckr = cangkir
sdg = sedang
Golongan 1: BAHAN MAKANAN SUMBER HIDRAT ARANG
Satu
satuan penukar mengandung :
·
175 kkalori
·
4 gram protein
·
40 gram karbohidrat
Bahan
Makanan
|
Berat
(gram)
|
URT
|
Bahan
Makanan
|
Berat
(gram)
|
URT
|
nasi
|
100
|
¾
gls
|
maizena
(*)
|
40
|
8
sdm
|
nasi
tim
|
200
|
1
gls
|
tepung
beras
|
50
|
8
sdm
|
bubur
beras
|
400
|
2
gls
|
tepung
singkong (*)
|
40
|
8
sdm
|
nasi
jagung
|
100
|
¾
gls
|
tepung
sagu (*)
|
40
|
7
sdm
|
kentang
|
200
|
2
bj sdg
|
tepung
terigu
|
50
|
8
sdm
|
singkong
(*)
|
100
|
1
ptg sdg
|
tepung
hunkwe (*)
|
40
|
8
sdm
|
talas
|
200
|
1
bj bsr
|
mi
basah
|
200
|
1
½ gls
|
ubi
|
150
|
1
bj sdg
|
mi
kering
|
50
|
1
gls
|
biskuit
meja
|
50
|
4
bh
|
havermout
|
50
|
6
sdm
|
roti
putih
|
80
|
2
iris
|
bihun
|
50
|
½
gls
|
kraker
|
50
|
5
bh bsr
|
Keterangan:
Bahan makanan yang ditandai (*) kurang mengandung protein, hingga perlu
ditambah ½ satuan penukar bahan makanan sumber protein.
Golongan II: BAHAN MAKANAN SUMBER PROTEIN HEWANI
Satu
satuan penukar mengandung:
·
95 kalori
·
10 gram protein
·
6 gram lemak
Bahan
Makanan
|
berat
(gram)
|
URT
|
Bahan
Makanan
|
berat
(gram)
|
URT
|
daging
sapi
|
50
|
1
ptg sdg
|
telur
ayam negeri
|
60
|
1
btr
|
daging
babi
|
25
|
1
ptg kcl
|
telur
bebek
|
60
|
1
btr
|
daging
ayam
|
50
|
1
ptg sdg
|
telur
puyuh
|
60
|
6
btr
|
hati
sapi
|
50
|
1
ptg sdg
|
ikan
segar
|
50
|
1
ptg sdg
|
didih
sapi
|
50
|
2
ptg sdg
|
ikan
asin
|
25
|
2
ptg sdg
|
babat
|
60
|
2
ptg sdg
|
ikan
teri
|
25
|
2
sdm
|
usus
sapi
|
75
|
3
bulatan
|
udang
basah
|
50
|
¼
gls
|
telur
ayam biasa
|
75
|
2
btr
|
bakso
daging
|
100
|
10
bj sdg
|
Golongan III: BAHAN MAKANAN SUMBER PROTEIN NABATI
Satu
satuan penukar mengandung:
·
80 kkalori
·
6 gram protein
·
3 gram lemak
·
8 gram karbohidrat
Bahan
Makanan
|
berat
(gram)
|
URT
|
Bahan
Makanan
|
berat
(gram)
|
URT
|
kacang
hijau
|
25
|
2
½ sdm
|
kacang
tolo
|
25
|
2
½ sdm
|
kacang
kedelai
|
25
|
2
½ sdm
|
oncom
|
50
|
2
ptg sdg
|
kacang
merah
|
25
|
2
½ sdm
|
tahu
|
100
|
1
bj bsr
|
kacang
tanah terkupas
|
20
|
2
sdm
|
tempe
|
50
|
2
ptg sdg
|
keju
kacang tanah
|
20
|
2
sdm
|
Golongan IV: SAYURAN
Hendaknya
digunkan campuran dari daun-daunan seperti: bayam, kangkung, daun singkong dengan
kacang panjang, buncis, wortel, labu kuning, dan sebagainya. 100 gram sayuran
campur adalah lebih kurang 1 gelas (setelas dimasak dan ditiriskan), mengandung:
·
50 kkalori
·
3 gram protein
·
10 gram karbohidrat
beligo
|
daun
singkong
|
labu
waluh
|
bayam
|
daun
talasdaun talas
|
lobak
|
biet
|
daun
ubidaun ubi
|
nangka
muda
|
buncis
|
daun
waluh
|
oyong
(gambas)
|
bunga
kol
|
genjer
|
pare
|
cabe
hijau
|
jagung
muda
|
pecay
|
daun
bawang
|
jantung
pisang
|
papaya
muda
|
daun
bluntas
|
jamur
segar
|
rebung
|
daun
kecipir
|
kacang
panjang
|
sawi
|
daun
koro
|
kacang
kapri
|
selada
|
daun
labu siam
|
kangkung
|
seledri
|
daun
leunca
|
katuk
|
taoge
|
daun
lobak
|
kecipir
|
tebu
terubuk
|
daun
mangkokan
|
ketimun
|
tekokak
|
daun
melinjo
|
kool
|
terong
|
daun
pakis
|
kucai
|
tomat
|
daun
papaya
|
labu
siam
|
wortel
|
Golongan V: BUAH-BUAHAN
Satu
satuan penukar mengandung:
·
40 kkalori
·
10 gram hidrat arang
Bahan
Makanan
|
berat
(gram)
|
URT
|
Bahan
Makanan
|
berat
(gram)
|
URT
|
adpokat
|
50
|
½
bh bsr
|
mangga
|
50
|
½
bh bsr
|
apel
|
75
|
½
bh sdg
|
nanas
|
75
|
|
anggur
|
75
|
10
bj
|
nangka
masak
|
50
|
3
bj
|
belimbing
|
125
|
1
bh bsr
|
papaya
|
100
|
1 bh sdg
|
jambu
biji
|
100
|
1
bh bsr
|
pisang
ambon
|
50
|
1
bh sdg
|
jambu
air
|
100
|
2
bh sdg
|
pisang
raja sereh
|
50
|
2
bh kcl
|
jambu
bol
|
75
|
¾
bh sdg
|
rambutan
|
75
|
8
bh
|
duku
|
75
|
15
bh
|
salak
|
75
|
1
bh bsr
|
durian
|
50
|
3
bj
|
sawo
|
50
|
1
bh bsr
|
jeruk
manis
|
100
|
2
bh sdg
|
sirsak
|
75
|
½
gls
|
kedondong
|
100
|
1
bh bsr
|
semangka
|
150
|
1
ptg bsr
|
kemang
|
100
|
1
bh bsr
|
melon
|
150
|
1
ptg bsr
|
Golongan VI: SUSU
Satu
satuan penukar mengandung:
·
110 kkalori
·
7 gram protein
·
9 gram hidrat arang
·
7 gram lemak
Bahan
Makanan
|
berat
(gram)
|
URT
|
Bahan
Makanan
|
berat
(gram)
|
URT
|
susu
sapi
|
200
|
1
gls
|
tepung
susu whole
|
25
|
5
sdm
|
susu
kambing
|
150
|
¾
gls
|
tepung
susu skim (*)
|
20
|
4
sdm
|
susu
kerbau
|
100
|
½
gls
|
tepung
saridela
|
25
|
4
sdm
|
susu
kental tak manis
|
100
|
½
gls
|
joghurt
|
200
|
1
gls
|
keju
|
30
|
1
ptg sdg
|
Keterangan:
yang ditandai (*) perlu ditambah 1 ½ satuan penukar minyak untuk melengkapi
lemaknya.
Golongan VII: MINYAK
Satu
satuan penukar mengandung:
·
45 kkalori
·
5 gram lemak
Bahan
Makanan
|
berat
(gram)
|
URT
|
Bahan
Makanan
|
berat
(gram)
|
URT
|
minyak
kacang
|
5
|
½
sdm
|
kelapa
parut
|
30
|
5
sdm
|
minyak
goreng
|
5
|
½
sdm
|
santan
|
50
|
½
gls
|
minyak
ikan
|
5
|
½
sdm
|
lemak
sapi
|
5
|
1
ptg kcl
|
margarine
|
5
|
½
sdm
|
lemak
babi
|
5
|
1
ptg kcl
|
kelapa
|
30
|
1
ptg kcl
|
Golongan VIII: GULA
Satu
satuan penukar mengandung:
·
30 kkalori
·
7,5 gram karbohidrat
Bahan
Makanan
|
berat
(gram)
|
URT
|
Bahan
Makanan
|
berat
(gram)
|
URT
|
gula pasir
|
8
|
1
sdm
|
jam
|
12
|
1
½ sdm
|
gula
palm/aren
|
8
|
12
sdm
|
permen
|
10
|
4
gls
|
madu
|
10
|
1
¼ sdm
|
sirup
|
15
|
2
sdm
|
Tidak ada komentar:
Posting Komentar